Τα παιδιά του Γκεμπελάουι
«Στο παρελθόν η γειτονιά μας ήταν μια απέραντη ερημιά. Ήταν προέκταση της ερήμου Μουκάταμ που απλωνόταν γενναιόδωρα ώς εκεί που έφτανε το μάτι. Εκτός από το μεγάλο και επιβλητικό σπίτι του Γκεμπελάουι τίποτα άλλο δεν υπήρχε σ’ εκείνη την ερημιά. Το σπίτι ο Γκεμπελάουι το έχτισε ακριβώς εκεί, σαν να ήθελε να προκαλέσει ανοιχτά τον φόβο, τη μοναξιά και τους τυχοδιώκτες που μόνο εκείνος ήξερε τόσο αποτελεσματικά να μη τους λογαριάζει. Ο ψηλός χτισμένος φράχτης του απομόνωσε μια μεγάλη έκταση γης. Η δυτική πλευρά της έκτασης αυτής, πλούσια και γόνιμη, είχε μεταμορφωθεί σε κήπο ενώ η υπόλοιπη στα ανατολικά φιλοξενούσε το απλόχωρο τριώροφο οίκημα.
Μια μέρα κάλεσε ο ιδιοκτήτης τους γιους του να τον συναντήσουν στη μεγάλη αίθουσα του πρώτου ορόφου, σ’ εκείνη που επικοινωνεί με την κυρία είσοδο και τις σκάλες προς τον κήπο. Και ήρθαν όλα τα παιδιά: ο Αμπάς, ο Ραντουάν, ο Γκαλίλ και ο Αντχαμ. Φορούσαν τα μεταξωτά, μακριά ως τον αστράγαλο πουκάμισά τους. Στάθηκαν μπροστά του με σκυμμένα τα κεφάλια και σταυρωμένα τα χέρια. Μόνο με κλεφτές, φευγαλέες ματιές μπορούσαν να τον αντικρίσουν».
Απόσπασμα Ναγκίμπ Μαχφούζ | Τα παιδιά του Γκεμπελάουι | Εκδ. Ψυχογιός |
Το μυθιστόρημα «Τα παιδιά του Γκεμπελάουι» ήταν το πρώτο μυθιστόρημα που διάβασα του Ναγκίμπ Μαχφούζ. Ακολούθησαν και άλλα, εξαιρετικά έργα του, στις αναγνώσεις μου και ήταν η πρώτη επαφή που είχα με την αραβική λογοτεχνία που διέφερε στη φιλοσοφία και την ερμηνεία της ανθρώπινης σκέψης σε σχέση με τη Δυτική που ήξερα μέχρι τότε.
Τα Παιδιά του Γκεμπελάουι νομίζω πως είναι ένα από τα σημαντικότερα έργα του Ναγκίμπ Μαχφούζ. Το έγραψε το 1959 και δημοσιεύτηκε, αρχικά, σε σειρές σε εφημερίδα. Προκάλεσε σφοδρές αντιδράσεις στην Αίγυπτο, ήταν, δε, η αιτία να γίνει απόπειρα δολοφονίας εναντίον του συγγραφέα, με μαχαίρι, που του κατέστρεψε το δεξί χέρι -η επίθεση ήταν στον λαιμό και του έκοψε κεντρικούς μύες. Η πρώτη του εκτύπωση έγινε το 1967.
Στην ουσία του το έργο αναφέρεται στον Δημιουργό (Γκεμπελάουι) και τα παιδιά του, που είναι στην πραγματικότητα οι πέντε προφήτες του Θεού. Πρόκειται για μια σοφή και έμμεση αναφορά στην πάλη του καλού με το κακό και στον τρόπο που η θρησκεία καθόρισε τις ζωές των ανατολικών λαών. Παράλληλα, οι διαδοχικές μάχες του φωτός με το σκοτάδι, του κακού με το καλό, της Μνήμης με τη Λήθη είναι μια σαφής αποτύπωση μιας μικρής γειτονιάς της Αιγύπτου -βασικό χαρακτηριστικό σε όλες σχεδόν τις αφηγήσεις του Μαχφούζ- αλλά και ολόκληρης της ανθρωπότητας.
Ο Μαχφούζ ήταν ένας μαγικός συγγραφέας που κατάφερε να αποτυπώσει τη φιλοσοφία και τη σκέψη των απλών ανθρώπων της Ανατολής με τρόπο μοναδικό! Υπήρξε ο πρώτος Άραβας λογοτέχνης που τιμήθηκε με το Νόμπελ Λογοτεχνίας για το έργο του Χίμαιρα.