Δημήρης Χορν
Οι ηθοποιοί παλιότερων γενιών είναι πρόσωπα που δύσκολα μπορούμε να αποκρυπτογραφήσουμε όσοι δε ζήσαμε παράλληλα το έργο και τη ζωή τους. Τους συσχετίζουμε με τις ταινίες που έχουμε δει, με αναφορές περασμένες, αφιερωματικές, από φωτογραφίες σε εφημερίδες παλιές, μαυρόασπρες, εκείνες τις αληθινές, που δεν είναι επεξεργασμένες και ρετουσαρισμένες. Εκείνες που τα μάτια συνάδουν με το πηγαίο χαμόγελο και τη σοβαρότητα μιας έκφρασης ανεπιτήδευτης, αυθόρμητης και πηγαίας.
Όταν ήμουν δεκατεσσάρων χρονών (...), στο θερινό θέατρο Παρκ, της οδού Χέυδεν, όπου ήταν εγκατεστημένος ο θίασος της μεγάλης Μαρίκας, ανέβασαν τη «Μαμά Κολιμπρί» του Μπατάιγ. Το έργο ήθελε κι ένα νέο της τότε ηλικίας μου και πήγα. Αυτή μάλιστα η εμφάνισή μου ενίσχυσε αφάνταστα τη διάθεση που είχα ήδη αρχίσει να έχω αναφορικά με το θέατρο. Και θα μου μείνει αξέχαστη αυτή η πρώτη μου επικοινωνία από τη σκηνή με το κοινό.
Ο Δημήτρης Χορν είχε ήδη ανέβει στη θεατρική σκηνή δύο φορές, όταν η μυθική νονά του, η Κυβέλη, την πρώτη φορά, τον κρατούσε στην αγκαλιά της, μωρό, στη θεατρική παράσταση «Γειτόνισσες», σε ένα έργο που είχε σκηνοθετήσει ο πατέρας του, Παντελής Χορν. Τη δεύτερη ήταν πάλι με την Κυβέλη, τεσσάρων χρονών, στη «Νόρα», του Ίψεν.
«Ένα αστέρι γεννιέται»-σύμφωνα με τον τίτλο της αγαπημένης ταινίας- ένας ηθοποιός που θα αφήσει το στίγμα του στο θεατρικό σανίδι και θα γοητεύει το κοινό που τον παρακολουθεί μέχρι και σήμερα, μέσα από τις ταινίες που κατά καιρούς προβάλλονται στην τηλεόραση.
Βγήκα στο θέατρο, γιατί μια μέρα τρώγαμε στο σπίτι μου κι ο πατέρας μου αγαπούσε πολύ τον μεσημεριανό του ύπνο. Μου λέει: «Αχ, αύριο το μεσημέρι δε θα κοιμηθώ. Πρέπει να πάω στη Δραματική Σχολή». Ήταν Πρόεδρος της Επιτροπής Εισαγωγικών Εξετάσεων. «Μ’ έχουν βάλει Πρόεδρο στην Επιτροπή την Εξεταστική… Γι’ αυτούς που θέλουν να γίνουν ηθοποιοί».
Το 1937, θα πάει στη σχολή του Εθνικού Θεάτρου και θα κάνει αίτηση για να γίνει ηθοποιός. Θα πει μόλις τέσσερις ή πέντε στίχους από το ποίημα «Μοιραίοι» του Κώστα Βάρναλη. Τίποτα άλλο. Θα φύγει απογοητευμένος, με τη σκέψη πως δεν πέρασε και δεν άρεσε σε κανέναν η απαγγελία μέχρι που, την επόμενη μέρα, θα συναντήσει τον Αιμίλιο Βεάκη στον δρόμο.
«Δεν μπορείς να φανταστείς πόσο μας δρόσισες μέσα σ’ αυτή την ανομβρία».
Έτσι ξεκινάει η καριέρα του Δημήτρη Χορν, εκείνου που εμείς οι νεότεροι δεν προλάβαμε να δούμε δια ζώσης. Εκείνου του γοητευτικού νέου με τα βαθιά και σκούρα μάτια, που φαίνονταν πάντα υγρά, με τη φωνή τη βελούδινη και λίγο ένρινη, με την αλέγρα διάθεση και το πηγαίο χιούμορ. Τον Φάουστ, στο «Αλίμονο στους νέους», τον ιδεαλιστή ζωγράφο, στην «Κάλπικη Λίρα», τον ονειροπόλο Κλέωνα, στο «Μια ζωή την έχουμε», πίσω από ένα γραφείο τράπεζας, με ένα τσιγάρο κολλημένο στο στόμα και τον αθώο παιδικό φόβο ζωγραφισμένο πίσω από τα γυαλιά.
Για τις θεατρικές του παραστάσεις θα ήταν λίγα όσα λόγια κι αν μπορούσαμε να γράψουμε. Δεν ήταν ποτέ τυχαίο πως ήταν όλες ντυμένες με φως και δέος από την υποκριτική του δεινότητα. «Νυχτερίδα» του Γιόχαν Στράους με τον θίασο του Εθνικού θεάτρου στη Θεσσαλονίκη, σε ηλικία τριάντα ενός ετών, το 1954, στο έργο του Όσκαρ Ουάιλντ «Μια γυναίκα χωρίς σημασία», θα παίξει ξανά με την Κυβέλη. Θα συνεργαστεί με το θίασο της Μαρίκας Κοτοπούλη, και της Κατερίνας. Το 1944 συγκροτεί δικό του θίασο με τη Μαίρη Αρώνη και αργότερα με τη Βάσω Μανωλίδου. Το 1945 συνεργάζεται με τον θίασο Μελίνας Μερκούρη και Νίκου Χατζίσκου στο έργο «Το πορτραίτο του Ντόριαν Γκρέι» του Όσκαρ Ουάιλντ». Από το 1946 έως το 1950 επιστρέφει στο Εθνικό Θέατρο.
Όταν ήμουν μικρός κι έβλεπα επιθεωρήσεις, διασκέδαζα πάρα πολύ κι ονειρευόμουν να κάνω κι εγώ κάτι ανάλογο κάποτε. Ο Μάνος Χατζιδάκις, που τον θαυμάζω και ως μεγάλο ταλέντο και ως σπουδαίο μυαλό, μου 'δωσε αυτήν την ευκαιρία. Και διασκέδασα πραγματικά πάρα πολύ. Η "Οδός Ονείρων" είχε το στοιχείο της αναζητήσεως. Και ήταν αυτό πολύ σημαντικό. Αν γραφτεί ποτέ η ιστορία του νεοελληνικού θεάτρου, ο ιστορικός πρέπει να σταθεί στην "Οδός Ονείρων”.
Μα η μεγάλη και καθοριστική συνεργασία του είναι με τον Μάνο Χατζιδάκι, στην «Οδός Ονείρων», μία ιδιόρρυθμη μουσική παράσταση που είχε σχεδόν τα πάντα: εκλεκτούς πρωταγωνιστές, θεατρικά δρώμενα, χορευτικά μέρη, στίχους, τραγούδια, μουσική δια χειρός Χατζιδάκι, κινηματογραφικά στιγμιότυπα από ένα μικρού μήκους σατιρικό φιλμάκι με πρωταγωνιστή τον συνθέτη και τη Ρένα Βλαχοπούλου. Αλλά κι ερμηνείες ψυχής, υπέροχη μουσική και ένα θέμα που παραπέμπει στις ευαισθησίες του νου και του θυμικού, στις κρυφές ελπίδες, τα ανεκπλήρωτα όνειρα, τη χαμένη αθωότητα. Όλα αυτά μέσα από τους κατοίκους μιας Αθηναϊκής γειτονιάς που διηγούνται τις ιστορίες και κάνουν τις ευχές τους πραγματικότητα μέσα από το φακό ενός περιπλανώμενου φωτογράφου. Του Δημήτρη Χορν. Εκεί θα ακουστεί για πρώτη φορά το εμβληματικό τραγούδι «Ηθοποιός σημαίνει φως», το τραγούδι που θα οριοθετήσει για πάντα τη φύση και την υπόσταση του ηθοποιού, που θα θυμόμαστε για πάντα την επιβλητική, ευαίσθητη και καθηλωτική υπόσταση του Δημήτρη Χορν.
Ταπεραμέντο, χιούμορ και ταλέντο πηγαίο, ερωτικός και γοητευτικός, μια πορεία σε έναν δρόμο με φως που προερχόταν από τον ίδιο. Αυτόφωτος και ευρηματικός, γόης και αλέγρος, η εικόνα του φωτεινή, χαρισματικός. Ένα αστέρι που κατοικούσε πάντα στην Οδό Ονείρων…
Aπό τα έξι χρόνια μου και μετά δεν μπορώ να θυμηθώ τον εαυτό μου να μην είναι ερωτευμένος, δηλαδή συγκινημένος με κάποιο πρόσωπο. Θα 'λεγα πως ήμουν ερωτευμένος με τον έρωτα... Eνώ δηλαδή ήμουν ένα πολύ κεφάτο παιδί, ξαφνικά, μελαγχολούσα φοβερά κι έγραφα θλιμμένα ποιήματα. Mε μελαγχολούσαν αυτοί οι έρωτες... Ή η ζωή.
About the Author
