Θ. Κολοκοτρώνης, , Γελωργιος Τερτσέτης,Αναστάσιος Πολυζωίδης
Στις 24 Σεπτεμβρίου 1834 ξεκινάει στο Ναύπλιο μία από τις πιο σημαντικές δίκες της ελληνικής ιστορίας: η περίφημη «Δίκη των Δικαστών» Γεώργιου Τερτσέτη και Αναστάσιου Πολυζωίδη. Οι δύο δικαστές, με απαράμιλλο θάρρος και πίστη στην αλήθεια και το δίκαιο, είχαν αρνηθεί σε δίκη που προηγήθηκε να υπογράψουν την καταδίκη σε θάνατο του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη και του Δημητρίου Πλαπούτα.
Στι; 16 Απριλίου του 1834, ξεκίνησε η δίκη του Θεοδώρου Κολοκοτρώνη και του Δημητρίου Πλαπούτα με την κατηγορία της συνωμοσίας εναντίον του βασιλιά Όθωνα. Δεν ήταν όμως η πρώτη φορά που φυλακίστηκε. Στη διάρκεια του εμφυλίου πολέμου, μετά από ένοπλες συγκρούσεις, ο ίδιος και ο γιος του είχαν συλληφθεί και φυλακιστεί στο Ναύπλιο.
Αν και πρωτοστάτησε στα γεγονότα για την εκλογή του Όθωνα, με την έλευση του τελευταίου το 1832, ο Κολοκοτρώνης έγινε στόχος συκοφαντών εκ μέρους των πολιτικών του αντιπάλων κυρίως του Ι. Κωλέττη. Συν τοις άλλοις, η βαυαρική αντιβασιλεία (ο Όθων ήταν ακόμη ανήλικος) δυσανασχετούσε έντονα εξαιτίας της φιλοκαποδιστριακής και φιλορωσικής του τοποθέτησης.
Ο Κολοκοτρώνης ήταν κατά τη δεκαετία του 1830 μία από τις ηγετικές φυσιογνωμίες του ρωσόφιλου κομματικού σχηματισμού. Κατηγορήθηκε για εσχάτη προδοσία και συνελήφθη στις 6 Σεπτεμβρίου 1833 μαζί με τον Πλαπούτα, τον Τζαβέλα, τον Νικηταρά και άλλους στρατιωτικούς με την κατηγορία ότι ετοίμαζαν συνωμοσία για την ανατροπή του ανήλικου βασιλιά Όθωνα. Ο Κολοκοτρώνης φυλακίστηκε στο Παλαμήδι σε ηλικία 63 ετών. Λίγο αργότερα η ποινή του μετατράπηκε σε ισόβια κάθειρξη.
Η δίκη τους ξεκίνησε τον Απρίλιο του 1834 και διεξήχθη στο παλιό τζαμί του Ναυπλίου, της πρώτης πρωτεύουσας του νεοσύστατου ελληνικού κράτους. Κράτησε πολλές μέρες και τελείωσε στις 26 Μαΐου 1834. Στο εδώλιο του κατηγορουμένου βρέθηκε ο Γέρος του Μοριά, ο εξάδελφός του Δημήτρη Πλαπούτας, ο πρωτεργάτης κι αυτός της επανάστασης του 1821, ο Κίτσος Τζαβέλας και μερικοί ακόμα αγωνιστές.
Η ποινή για τον Κολοκοτρώνη και τον Πλαπούτα ήταν θανατική στη λαιμότομο, εντός 24 ωρών. Στο άκουσμά της ο πρώτος σταυροκοπήθηκε, ο δεύτερος αναλύθηκε σε λυγμούς. Το ακροατήριο έμεινε άναυδο.
«Άδικα σε σκοτώνουν στρατηγέ…», ψιθύρισε στον Κολοκοτρώνη ένα από τα παλικάρια του, που του συμπαραστεκόταν. Η Ιστορία δεν έγραψε το όνομά του. Ομως κατέγραψε την απάντηση που έδωσε ο άγερωχος πολέμαρχος: «Γι' αυτό λυπάσαι; Καλύτερα να σε σκοτώνουν άδικα, παρά δίκαια!».
Όταν η δίκη ολοκληρώθηκε, οι δικαστές Πολυζωίδης και Τερτσέτης αρνήθηκαν να συμμορφωθούν με την απόφαση που ήθελε την καταδίκη του θρυλικού Στρατηγού.
Οι δύο δικαστές, σε μία πρωτόγνωρη για τα τότε δεδομένα πράξη αμφισβήτησης της εξουσίας, προτίμησαν να σταθούν απέναντι στο πολιτικό κατεστημένο, υποστηρίζοντας ότι η δικαιοσύνη δεν μπορεί να υπηρετεί πολιτικές σκοπιμότητες. Η στάση τους αυτή οδήγησε σε έντονες αντιδράσεις και πιέσεις για να «συμμορφωθούν», κάτι που αρνήθηκαν σθεναρά, με αποτέλεσμα να βρεθούν και οι ίδιοι κατηγορούμενοι.
«Εν ονόματι του βασιλέως σας διατάσσω να υπογράψετε την απόφαση»,
«Προτιμώ να μου κόψετε το χέρι!», απαντά ο Πολυζωίδης.
«Δεν θα με συνεργάζομαι στον φόνο δύο αθώων ανθρώπων», λέει ψυχράιμα ο Τερτσέτης.
Η «Δίκη των Δικαστών» προκάλεσε σάλο στην ελληνική κοινωνία της εποχής. Όμως, με τη στήριξη του λαού και τη δημοκρατική αίσθηση του δικαίου, οι δύο δικαστές αθωώθηκαν πανηγυρικά. Η νίκη αυτή της δικαιοσύνης, όπως και η ακλόνητη στάση των Τερτσέτη και Πολυζωίδη, έγραψαν μια λαμπρή σελίδα στην ιστορία της νεότερης Ελλάδας, επιβεβαιώνοντας πως οι νόμοι πρέπει να υπηρετούν το δίκαιο και όχι την πολιτική.
Στην παράνομη απόφαση που διαβάστηκε από τον Δημήτριο Σούτσο, οι Πολυζωίδης και Τερυσέτης έμειναν άφωνοι, ενώ ήδη απειλούνταν από ένοπλους3 στρατιώτες.
Η απόφαση προκάλεσε μεγάλο σάλο. Λίγες ώρες αργότερα η βαυαρική αντιβασιλεία υποχρεώθηκε να μετατρέψει την ποινή σε κάθειρξη. Με την ενηλικίωση του ο Οθων -αυτός «ο νεαρός Βαυαρός βλαξ», όπως τον αποκαλούσε ο Κάρολος Μαρξ- έδωσε χάρη.
«Μ έβαλαν εννέα μήνες φυλάκιση, χωρίς να βλέπω κανέναν εκτός από τον δεσμοφύλακά μου. Δεν ήξερα τόσους μήνες τι γίνεται έξω, ποιος ζει, ποιος πεθαίνει, ποιον άλλον έχουν φυλακισμένο. Δεν ήξερα γιατί μ έχουν φυλακισμένο. Ποτέ δεν πιστεύετε ότι θα φτάσουν σε τέτοιο σημείο να φτιάξουν ψευδομάρτυρες».
Η Ταινία
Το 1974 ο Πάνος Γλυκοφρύδης σκηνοθέτησε την ομώνυμη τανία, «Η Δίκη των Δικαστών», μια παραγωγή της ΦΙΝΟΣ ΦΙΛΜ.
Ο Μάνος Κατράκης υποδύθηκε τον Θεόδωρο Κολοκοτρώνη ενώ ο Νίκος Κούρκουλος τον Αναστάσιο Πολυζωίδη.
Η ταινία προβλήθηκε τη σεζόν 1974-1975 και είχε μεγάλη επιτυχία, καταλαμβάνοντας τη 2η θέση σε πωλήσεις εισιτηρίων ανάμεσα σε 47 ταινίες, κάτι που την καθιστά μια από τις αγαπημένες ταινίες για την Ελληνική Επανάσταση.
Περισσότερες πληροφορίες για την ταινία μπορείτε να παρακολουθήσετε στον σύνδεσμο εδώ:
About the Author
