Όταν ρώτησε ένας φίλος τον Μ. Καραγάτση πώς καταφέρνει και γράφει τόσο όμορφες ιστορίες ο Καραγάτσης του είπε το εξής:
«Θα σου πω εγώ μία, θα σου την κάνω δώρο. Μια νέα γυναίκα έπληττε στον γάμο της με έναν πλούσιο άνδρα, ισχυρό παράγοντα της περιοχής. Κάποτε ερωτεύτηκε παράφορα έναν νεότερο και ομορφότερο, εγκατέλειψε σύζυγο και οικογένεια και τον ακολούθησε. Ο νεαρός όμως, έπειτα από λίγο καιρό, την παράτησε και η γυναίκα γύρισε συντετριμμένη στον άνδρα της. Του ζήτησε να τη συγχωρέσει αλλά εκείνος την έδιωξε και της απαγόρευσε να βλέπει το παιδί της. Κι εκείνη, απελπισμένη, αυτοκτόνησε».
«Σιγά την ιστορία! Ένα μελό του κερατά είναι αυτό» , του είπε ο φίλος.
«Μόλις σου διηγήθηκα την Αννα Καρένινα. Γιατί σημασία δεν έχει τι γράφεις αλλά πώς το γράφεις», του απάντησε ο Καραγάτσης.
Η Άννα Καρένινα, του Λέοντος Τολστόι, μια τεράστια τοιχογραφία της ρωσικής κοινωνίας του 19ου αιώνα θεωρείται μια από τις ωραιότερες ερωτικές ιστορίες που γράφτηκαν ποτέ. Μπορεί οποιοσδήποτε να μιλήσει γι΄ αυτήν, ακόμα κι αν δεν την έχει διαβάσει ποτέ. Όπως είπε και ο Μ. Καραγάτσης, στη σύλληψή της είναι μία ιστορία που ο καθένας μπορεί να την έχει στον νου του, όμως ποτέ δεν πρόκειται να γραφτεί ξανά ένα μυθιστόρημα σαν αυτό της Άννας Καρένινα.
Ο Ντοστογιέφσκι υποκλίθηκε αμέσως στον Τολστόι, χαρακτηρίζοντας το βιβλίο του «αδιαμφισβήτητη απόδειξη του ρωσικού δαιμονίου», «ένα τέλειο καλλιτεχνικό έργο» που δεν είχε τίποτα να ζηλέψει από την ευρωπαϊκή λογοτεχνική παραγωγή και αυτή είναι η αναντίρρητη αλήθεια μέχρι σήμερα, σχεδόν ενάμιση αιώνα από τότε που πρωτοδημοσιεύτηκε σε συνέχειες, από το 1873 έως το 1877.
Αναφέρομαι στην Άννα Καρένινα σήμερα, αν και θα μπορούσα να αραδιάσω στη σειρά όλα τα σπουδαία έργα του Τολστόι, γιατί ήταν το πρώτο μυθιστόρημα που διάβασα του σπουδαίου Ρώσου λογοτέχνη.
Αλήθεια, τι σημασία έχει ποια είναι η ιστορία ενός λογοτεχνικού έργου; Σημασία έχει ο τρόπος που ένας ανθρώπινος νους ξέρει ή αισθάνεται να το εκφράσει. Στη Λογοτεχνία δεν υπάρχει παρθενογένεση. Υπάρχουν μυαλά που κάνουν την απλή ζωή μας να μοιάζει με ποίημα…
«Οι ευτυχισμένες οικογένειες είναι ίδιες κι απαράλλαχτες, όμως κάθε δυστυχισμένη οικογένεια τη βαραίνει η δική της, η ιδιαίτερη δυστυχία»…